BJP : 30 ఏళ్లుగా భారతీయ జనతా పార్టీకి తిరుగులేని కంచుకోటగా ఉన్న బీహార్‌లోని బంకీపూర్ నియోజకవర్గ ఉప ఎన్నిక ఫలితాలు దేశ రాజకీయాల్లో తీవ్ర చర్చనీయాంశమయ్యాయి. గతంలో 98,299 ఓట్లతో, 51,936 ఓట్ల భారీ మెజారిటీతో గెలిచిన నితిన్ నబీన్ స్థానంలో ఇప్పుడు ఊహించని పరిణామాలు ఎదురయ్యాయి. 2010, 2015, 2020 , 2025 అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో వరుసగా నాలుగు సార్లు విజయం సాధించిన నితిన్ నబీన్, ఈ ఏడాది జనవరిలో బీజేపీ జాతీయ అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యారు. అనంతరం ఏప్రిల్‌లో ఆయన రాజ్యసభకు ఎన్నికవ్వడంతో ఎమ్మెల్యే పదవికి రాజీనామా చేయగా, ఈ ఉప ఎన్నిక అనివార్యమైంది.

కేవలం ఒక ఎమ్మెల్యేగా ఉన్న నితిన్ నబీన్ ను ఈ ఏడాది జనవరిలో బీజేపీ జాతీయాధ్యక్షుడిగా నియమించారు. ఏప్రిల్ లో రాజ్యసభకు ఎన్నిక.. దీంతో ఎమ్మెల్యే పదవికి రాజీనామా చేశారు.ఇదే సమయంలో జనవరిలో బీహార్ లో సీఎంను మార్చి.. రాజ్యసభ సభ్యుడిగా నితిష్‌ కుమార్ కు అవకావం ఇవ్వడంతో పాటు బీహార్ బీజేపీ సీఎంగా సామ్రాట్ చౌదరి నియమించారు. గత బీహార్ ఎన్నికల్లో బీజేపీ కూటమి ఘన విజయం సాదించిన విషయం తెలిసిందే.

తాజా ఉప ఎన్నికల ఓట్ల లెక్కింపులో మాత్రం జన సురాజ్ పార్టీ అధినేత, ప్రముఖ రాజకీయ వ్యూహకర్త ప్రశాంత్ కిషోర్ బిగ్ షాక్ ఇచ్చారు. గత బీహార్ సాధారణ ఎన్నికల్లో 238 స్థానాల్లో పోటీ చేసి 236 చోట్ల డిపాజిట్లు కోల్పోయి, తీవ్ర విమర్శలు ఎదుర్కొన్న ఆయన, ఈ ఉప ఎన్నికల్లో అనూహ్య విజయం సాధించారు. నీట్ పేపర్ లీక్ ఘటన తర్వాత ఢిల్లీలోని జంతర్ మంతర్ నుంచి దేశవ్యాప్తంగా వ్యాపించిన ‘జెన్ జీ’ (Gen Z) యువత ఉద్యమం బీజేపీ పాలిత రాష్ట్రాలపై తీవ్ర ప్రభావం చూపినట్లు కనిపిస్తోంది. సంప్రదాయ రాజకీయ శైలికి భిన్నంగా యువత రాజకీయాల్లో చురుగ్గా మారడం, ఈ ఉప ఎన్నికల ఫలితాల్లో ప్రతిబింబించింది. ఈ యువ ఉద్యమ ప్రభావాన్ని ముందే పసిగట్టిన ప్రశాంత్ కిషోర్, దానికి అనుగుణంగా వ్యూహాలు రచించి బంకీపూర్ వంటి బీజేపీ బలమైన స్థానాన్ని దెబ్బతీయగలిగారని రాజకీయ విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.

జెన్ జీ ఉద్యమం తదనంతరం బీజేపీ పాలిత రాష్ట్రాల్లో జరిగిన మూడు అసెంబ్లీ ఉప ఎన్నికల ఫలితాలు మిశ్రమంగా వచ్చినప్పటికీ, కమలనాథులకు ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. మధ్యప్రదేశ్ దాతియా నియోజకవర్గంలో కాంగ్రెస్ అభ్యర్థి ఘనశ్యామ్ సింగ్ (54,169 ఓట్లు) తన సమీప బీజేపీ ప్రత్యర్థి అశుతోష్ తివారీపై విజయం సాధించారు. అయితే గుజరాత్‌లోని మంజల్‌పూర్‌లో మాత్రం బీజేపీ అభ్యర్థి సతీష్ పటేల్ 30,630 ఓట్ల తేడాతో కాంగ్రెస్‌కు చెందిన భిఖాభాయ్ రబరీపై విజయం సాధించి తమ పట్టును నిలబెట్టుకున్నారు.

అటల్ బిహారీ వాజ్‌పేయి ఆరేళ్ల పాలన, నరేంద్ర మోదీ పదకొండేళ్ల పాలన – ఈ 17 ఏళ్ల బీజేపీ చరిత్రను పరిశీలిస్తే వారికి పెద్దగా ప్రజా ఆందోళనలు ఎదురుకాకపోవడం ఒక ప్రత్యేకత. కాంగ్రెస్ పార్టీ గతంలో జేపీ ఉద్యమం, వీపీ సింగ్ తిరుగుబాటు, అన్నా హజారే సునామీ వంటి తీవ్ర ప్రజా వ్యతిరేకతలను ఎదుర్కొంది. దానికి ప్రధాన కారణం ఆ పార్టీపై వచ్చిన విపరీతమైన అవినీతి ఆరోపణలే. కానీ, కేంద్రంలో బీజేపీ సుదీర్ఘకాలం పాలించినప్పటికీ, జాతీయ స్థాయిలో తలదించుకునే స్థాయిలో అవినీతి ఆరోపణలు ఎదుర్కోకపోవడం ఆ పార్టీకి అతిపెద్ద రక్షణగా నిలిచింది.

జాతీయ స్థాయిలో బీజేపీ సాధించిన అభివృద్ధికి రెండు కోణాలు ఉన్నాయి. సైన్స్, టెక్నాలజీ, ఆర్థిక వ్యవస్థ నిర్వహణ, విదేశాంగ విధానం, రక్షణ , మౌలిక సదుపాయాల కల్పనలో కేంద్ర ప్రభుత్వ పనితీరుకు సంపూర్ణ మార్కులు వేయవచ్చు. కానీ, క్షేత్రస్థాయిలో ప్రజల రోజువారీ ప్రాథమిక సౌకర్యాల విషయానికి వస్తే రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల తీరుపై అసంతృప్తి వ్యక్తమవుతోంది. ప్రభుత్వ ఆసుపత్రులు, పాఠశాలల స్థితిగతులు, అధికారుల జవాబుదారీతనం లేకపోవడం వంటి అంశాలు సాధారణ ప్రజలలో విసుగును కలిగిస్తున్నాయి.

2018 నాటికి బీజేపీ దేశంలోని 70 శాతం జనాభా ఉన్న 80 శాతం రాష్ట్రాల్లో అధికారంలో ఉంది. 2025 నాటికి కూడా కొన్ని రాష్ట్రాల మార్పులతో (ఉదాహరణకు తమిళనాడు స్థానంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ రావడం) దాదాపు అదే స్థాయిలో అధికారాన్ని కాపాడుకోగలిగింది. అయితే, 2018లో పార్టీ పట్ల ఉన్న ప్రజాదరణ, సంతృప్తితో పోలిస్తే.. ఇప్పుడు ప్రాథమిక వసతుల విషయంలో ప్రజల్లో అసంతృప్తి పెరుగుతోంది. ఉత్తరప్రదేశ్‌లో యోగి ఆదిత్యనాథ్ సుపరిపాలన అందిస్తున్నారని పేరున్నప్పటికీ, నోయిడా వంటి కీలక నగరాల్లో ట్రాఫిక్, పోలీసింగ్, స్థానిక పాలన తీరుపై తీవ్ర విమర్శలు వస్తున్నాయి.

Also Read : ఇకపై జంతర్ మంతర్ వద్ద ఆందోళనలు, నిరసనలు బంద్?

ప్రభుత్వాలపై వచ్చే వ్యతిరేకతను తగ్గించడానికి బీజేపీ ఒక కొత్త రాజకీయ నమూనాను అమలు చేస్తోంది. “బీజేపీ ప్రభుత్వం” అని అనడానికి బదులుగా ఆయా రాష్ట్రాలలో “మోహన్ యాదవ్ ప్రభుత్వం” లేదా “భూపేంద్ర పటేల్ ప్రభుత్వం” అని ప్రచారం చేస్తున్నారు. దీనివల్ల నియోజకవర్గాల్లో ఉత్పన్నమయ్యే వ్యతిరేకత అంతా ముఖ్యమంత్రి వ్యక్తిగత ప్రతిష్టపైనే పడుతుంది. ఎన్నికలకు సరిగ్గా ఏడాది ముందు ఆ ముఖ్యమంత్రిని మార్చేసి, నూతన నాయకత్వంతో ఎన్నికలకు వెళ్లడం ద్వారా ప్రజా వ్యతిరేకతను సమర్థవంతంగా దాటవేయడం బీజేపీకి అలవాటుగా మారింది.

వాజ్‌పేయి హయాంలోని బీజేపీ ఒక సాంప్రదాయ రాజకీయ పార్టీలా వ్యవహరిస్తే, నరేంద్ర మోదీ నాయకత్వంలోని నేటి బీజేపీ ఒక “మల్టీనేషనల్ కంపెనీ” (MNC) వలే పక్కా ప్రణాళికలతో పనిచేస్తోంది. ముఖ్యమంత్రుల ఇంటర్వ్యూలు, పాడ్‌కాస్ట్‌లు కూడా ముందుగా నిర్ణయించిన వ్యూహం ప్రకారం నడుస్తాయి. దేవేంద్ర ఫడ్నవీస్, యోగి ఆదిత్యనాథ్, పుష్కర్ సింగ్ ధామి వంటి నేతలు వివాదాలకు తావులేకుండా మాట్లాడటంలో శిక్షణ పొందుతారు. ఒకవేళ ఎన్నికల్లో తేడా వచ్చినా, “ఆపరేషన్ లోటస్” ద్వారా అధికారంలోకి రాగల వ్యూహాలు బీజేపీ వద్ద సిద్ధంగా ఉంటాయి.

ముఖ్యమంత్రులను మార్చి ఎన్నికలకు వెళ్లే ఈ వ్యూహం గుజరాత్, హర్యానా, ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రాల్లో బీజేపీకి అద్భుత విజయాలను అందించింది. నిరసనలు, ప్రజా ఆగ్రహం వినాశకర స్థాయికి చేరకుండా ముందే పసిగట్టి నాయకత్వాన్ని మార్చడం ద్వారా బీజేపీ గెలుస్తూ వస్తోంది. నరేంద్ర మోదీ జాతీయ నాయకుడిగా ఉన్నంత కాలం, గతంలో కాంగ్రెస్‌పై వచ్చిన స్థాయి జేపీ ఉద్యమం వంటి భారీ తిరుగుబాట్లు రాకపోవచ్చు. కానీ, నాయకత్వ మార్పులతో తాత్కాలికంగా ఉపశమనం పొందినా, అంతర్గతంగా పెరిగే అసంతృప్తి సుదూర భవిష్యత్తులో పార్టీకి ప్రమాదకరంగా మారే అవకాశం ఉంది.

బంకీపూర్ ఉప ఎన్నికల ఓటమితో బీజేపీ అధిష్టానం తీవ్రంగా పునరాలోచనలో పడింది. జాతీయ అధ్యక్షుడిగా బాధ్యతలు చేపట్టిన వెంటనే నితిన్ నబీన్ తన సొంత రాష్ట్రంలో, తన సొంత నియోజకవర్గంలో పార్టీని గెలిపించుకోలేకపోవడం పెద్ద మైనస్‌గా మారింది. ఈ నేపథ్యంలో జాతీయ అధ్యక్షుడి మార్పుతో పాటు, కేంద్ర మంత్రివర్గంలోనూ భారీ మార్పులు ఉంటాయని సమాచారం. ‘జెన్ జీ’ ఉద్యమం ఎఫెక్ట్‌తో ఇప్పటికే ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ వంటి నేతలను తప్పించిన మోదీ, రాబోయే రోజుల్లో యువతకు పెద్దపీట వేయాలని భావిస్తున్నారు. యూపీలోనూ సీఎంను మార్చి.. లేదా సీఎం అభ్యర్థిగా కొత్త పేరును ప్రకటించి ఎన్నికలకు పోయే ఛాన్స్ ఉంది. అలాగే కేంద్ర మంత్రివర్గంలోనూ ప్రక్షాళన ఉండే ఛాన్స్ ఉంది.

ఇప్పటికే జెన్ జీ పోరాటంతో ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ ను తప్పించిన మోదీ,పెరుగుతున్న యువ ఓటర్లను ఆకట్టుకోవడానికి బీజేపీ త్వరలోనే యంగ్ ఎంపీలైన తేజస్వీ సూర్య, రాఘవ్ చద్దా (ఇతర పార్టీల శైలిని తట్టుకునేలా) వంటి యంగ్ నాయకులకు కేంద్ర మంత్రివర్గంలో చోటు కల్పించే అవకాశం ఉంది. ఇదే బాటలో తెలంగాణ వంటి రాష్ట్రాలలో కూడా ఎన్.వి.ఎస్.ఎస్. ప్రభాకర్, రామచందర్ రావు వంటి పాతతరం నేతలను పక్కనబెట్టి, కొత్త తరం యువ నాయకులకు పార్టీ బాధ్యతలు అప్పగించే దిశగా హైకమాండ్ అడుగులు వేస్తోంది.

వచ్చే ఏడాది ప్రారంభంలో జరగనున్న ఉత్తరప్రదేశ్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలు (403 స్థానాలు) బీజేపీ భవిష్యత్తును నిర్ణయించనున్నాయి. గత లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో యూపీలోని 80 సీట్లలో బీజేపీ కేవలం 33 సీట్లకే పరిమితమవ్వడం, ఎస్పీ 37, కాంగ్రెస్ 6 సీట్లు గెలుచుకోవడం పెద్ద షాక్. అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లోనూ ఇదే ఫలితాలు పునరావృతమైతే బీజేపీ తీవ్రంగా దెబ్బతింటుంది. అందుకే బీహార్ ఎఫెక్ట్ దృష్ట్యా, యూపీలో ఎన్నికలకు ముందే సీఎంను మార్చడం లేదా కొత్త సీఎం అభ్యర్థిని ప్రకటించి వెళ్లడం వంటి తీవ్ర నిర్ణయాలను బీజేపీ పరిగణనలోకి తీసుకుంటోంది.

భారత ప్రజాస్వామ్య చరిత్రలో బీజేపీ అమలు చేస్తున్న ఈ రాజకీయ నమూనా ఒక వినూత్న అధ్యాయం. ప్రస్తుతం ప్రజలు బీజేపీ పాలనపై అసంతృప్తితో ఉన్నప్పటికీ, ప్రతిపక్ష కాంగ్రెస్ పార్టీ పునరాగమనాన్ని ఎంతవరకు కోరుకుంటున్నారనేది పెద్ద ప్రశ్న. సుదీర్ఘకాలం అధికారానికి దూరమైన కాంగ్రెస్ తిరిగి వస్తే పరిపాలన ఎలా ఉంటుందనే భయం ఓటర్లలో ఒకవైపు ఉంది. మరోవైపు బీజేపీ నిరంతరం వ్యూహాలు మారుస్తూ అధికారాన్ని కాపాడుకుంటోంది. ఏది ఏమైనా, రాబోయే రోజుల్లో జెన్ జీ ఓటర్లు, మారుతున్న రాజకీయ సమీకరణాలు దేశ రాజకీయాల్లో ఎలాంటి మలుపులు తిప్పుతాయో వేచి చూడాల్సిందే.

Also Read : మోదీ సంచలనం.. ఒడిశా సీఎంగా ధర్మేంద్ర ప్రధాన్?

MADHUKAR VYDHYULA
వి. మధుకర్‌ 25 ఏళ్లుగా జర్నలిజంలో ఉన్నారు.1996 లో ఈ వృత్తిలోకి అడుగుపెట్టిన మధుకర్‌ మొదట విలేకరిగా వివిధ పత్రికల్లో పనిచేశారు. అనంతరం సబ్‌ ఎడిటర్‌ గా ప్రజాశక్తిలో ఏడాది పనిచేశారు. సూర్య దినపత్రికలో సండేమ్యాగ్జిన్‌, ఫీచర్స్‌ ఇన్‌చార్జ్‌గా నాలుగున్నరేళ్లు పనిచేశారు. నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రికలో సండేమ్యాగ్జిన్‌, ఫీచర్స్‌ విభాగంలో అసిస్టెంట్‌ చీఫ్‌ ఎడిటర్‌గా 13 ఏళ్లు పనిచేశారు. ప్రస్తుతం ఆర్టీవీలో రెండున్నరేళ్లుగా పనిచేస్తున్నారు. బ్రేకింగ్స్, పొలిటికల్, నేషనల్,ఫీచర్స్‌, స్పోర్ట్స్, సినిమా తదితర కేటగిరీల వార్తలు ఎక్కువగా రాస్తుంటారు.